ΜΕΓΑΛΗ ΕΛΛΑΔΑ


Ν.Α. ΣΙΚΕΛΙΑ

ΣΥΡΑΚΟΥΣΕΣ
Κ α τ ά ν ι α - Σ υ ρ α κ ο ύ σ ε ς, 60 ακόμη χιλιόμετρα του παλαιότερου οδικού δικτύου της Σικελίας. Ο μικρός δρόμος, τώρα πιο κοντά στα ανθρώπινα μέτρα, είναι εναρμονισμένος με το γύρω τοπίο, που θυμίζει περισσότερο Ελλάδα. (Η ωτοστράντα παίρνει, μετά την Κατάνια, κατεύθυνση δυτική και διασχίζοντας το εσωτερικό της Ιταλίας καταλήγει στο Παλέρμο). Στο μέσο της διαδρομής Katania - Siracusa περνάμε από τα Υ β λ α ί α Μ έ γ α ρ α. Αποικία των Μεγαρέων, δεν μπόρεσε να επιβιώσει ανάμεσα στις δυο ισχυρότερες αποικίες της Κατάνης και των Συρακουσών, καθώς και στον ανταγωνισμό τους και εγκαταλείφθηκε από τους κατοίκους της, που εγκαταστάθηκαν στο νοτιοδυτικό άκρο της νήσου, εκεί ακριβώς που άρχιζε η περιοχή των Καρχηδονίων. Έμπειροι οι Μεγαρείς άποικοι στην αποξήρανση των ελών μετέτρεψαν τους βούρκους του ποταμού Σελινούντα σε αγρούς ευφορότατους, για να ιδρύσουν την αποικία, που ως σήμερα φέρνει το όνομά του (Σελινούντα). Τα Υβλαία Μέγαρα διατήρησαν μόνο το αρχαίο όνομά τους (Megara Hyblaea).
Πλησιάζουμε στις Συρακούσες. Μετά την επίσκεψή μας στην πόλη, στα 1972, τρομάζουμε να την αναγνωρίσουμε, εξαιτίας της βιομηχανικής της ανάπτυξης. Η Σικελία έχει πάψει πια να είναι ο φτωχός και περιφρονημένος Ιταλικός Νότος. Όμως η αλλαγή δεν είναι προς το καλύτερο. Καθώς μπαίνουμε στην πόλη, τίποτε δεν μας θυμίζει την ωραία και τόσο γραφική κάποτε πόλη, με την πεντακάθαρη ατμόσφαιρα και τα καθάρια χρώματα, που είχαμε γνωρίσει 15 περίπου χρόνια πριν. Ωστόσο και πάλι εντυπωσιαζόμαστε από τον αριθμό των αρχαιοελληνικών ονομάτων που βλέπουμε παντού, στις πινακίδες των δρόμων, στις ταμπέλες των καταστημάτων ακόμη και των μπαρ. Σε αντίθεση με ό,τι γίνεται στην Ελλάδα, όπου ουσιαστικά καταργήθηκε ακόμη και η διδασκαλία της αρχαίας ελληνικής ιστορίας στα Λύκεια (πότε αλήθεια θα επανορθώσει το Υπουργείο Παιδείας το μεγάλο αυτό λάθος του), στις Συρακούσες η ιστορία των προγόνων μας παρελαύνει συνεχώς μπρος από τα μάτια σου, με ονόματα όπως του Α ρ χ ι μ ή δ η, του Ι έ ρ ω ν α, του Δ ι ο ν υ σ ί ο υ, του Γ έ λ ω ν α, του Τ ι μ ό θ ο υ, του Γ ύ λ ι π π ο υ, της Α ρ έ θ ο υ σ α ς, του Δ ι ο κ λ ή, του Ε π ί χ α ρ μ ο υ, του Β α κ χ υ λ ί δ η και δεκάδων άλλων προσωπικοτήτων της αρχαίας ιστορίας μας.
Οι Συρακούσες ιδρύθηκαν από Κορινθίους αποίκους, υπό τον οικιστή Αρχία, στα 735 π.Χ. και υπήρξαν η πλουσιότερη αποικία της Μ. Ελλάδας αλλά και το μεγαλύτερο λιμάνι της Δ. Μεσογείου. Κατά το Ρωμαίο ρήτορα Κικέρωνα, οι Συρακούσες ήταν η μεγίστη και ωραιότερη ελληνική αποικία. Η ονομασία της προήλθε από ρίζα φοινικική, που σημαίνει «ανατολικός τόπος». Παλιότεροι κάτοικοι στον τόπο ήταν οι Σικελοί. Από τον 8ο αι. εγκαταστάθηκαν εκεί Αιτωλοί, που εγκατέλειψαν την Ελλάδα εξαιτίας της ολοκλήρωσης των κινήσεων των Δωριέων. Στο νησάκι Ορτυγία, όπου βρίσκεται το παλιό και γραφικότατο τμήμα της σύγχρονης πόλης, εγκαταστάθηκαν τον ίδιο αιώνα χαλκιδέοι άποικοι. Η εκεί εγκατάσταση των Χαλκιδέων έχει επιβεβαιωθεί και από τις αρχαιολογικές ανασκαφές, που έφεραν στο φως τα γνωστά μας Χαλκιδικά αγγεία. Οι άποικοι από τη Χαλκίδα λάτρευαν ως ιερή την πηγή που βρίσκεται στο νησί, δίπλα ακριβώς στη θάλασσα και την ονόμασαν Αρέθουσα, δίνοντάς της το όνομα της αντίστοιχης Ιερής πηγής Αρέθουσας της Χαλκίδας. Κατά την αρχαία ελληνική μυθολογία η νύμφη Αρέθουσα, επειδή την κυνηγούσε συνεχώς ένας νέος, που την είχε ερωτευθεί παράφορα, ο Αλφειός, παρακάλεσε τους θεούς να την απαλλάξουν από τη βασανιστική ερωτική του καταδίωξη και εκείνοι την μετέτρεψαν σε πηγή, που τα νερά της χύνονται από τότε στη θάλασσα.
Αλλά και ο Αλφειός παρακάλεσε την Αφροδίτη να του παρασταθεί στο παράφορο πάθος του για την Αρέθουσα. Εκείνη τότε τον μεταμόρφωσε στον ποταμό που φέρνει το όνομά του. Τα νερά του, καθώς καταλήγουν στη θάλασσα, ενώνονται κατά το μύθο με τα νερά, που χύνει στη θάλασσα η πηγή Αρέθουσα.
Το 734 π.Χ. οι πρώτοι Κορίνθιοι άποικοι εγκαταστάθηκαν στο νησάκι της Ορτυγίας, αφού έδιωξαν τους Χαλκιδέους αποίκους. Γρήγορα η αποικία επεκτάθηκε στην απέναντι σικελική ακτή, απέκτησε ακμαίο πληθυσμό ναυτικών, εμπόρων και τεχνιτών και έγινε μια από τις μεγαλύτερες πόλεις της αρχαιότητας. Το νησί συνδεόταν με τη Σικελία με ξύλινη γέφυρα, ενώ σήμερα συνδέεται με κτιστή.
Η πόλη των Συρακουσών διέθετε δύο λιμάνια. Το μεγαλύτερο ήταν το σημαντικότερο και το καλύτερο λιμάνι της Δ. Μεσογείου. Η θέση της, στο νοτιοανατολικό άκρο της Σικελίας, δεν απείχε πολύ από τα παράλια της Αφρικής και τη μεγάλη φοινικική αποικία Καρχηδόνα. Οι δύο πόλεις, με τον οξύ εμπορικό ανταγωνισμό, που είχαν αναπτύξει μεταξύ τους, ήταν επόμενο να αποβούν αιώνιοι αντίπαλοι. Οι Συρακούσιοι, επικεφαλής των άλλων Ελλήνων της Μ. Ελλάδας, διεξήγαγαν σκληρούς αγώνες κατά των Καρχηδονίων, ακόμη και εκστρατείες στα μητροπολιτικά τους εδάφη, στην ίδια την Αφρική.
Αλλά και στη γεωργία δεν υστέρησαν οι Συρακούσες. Η μεγάλη παραγωγή του σταριού και του κρασιού οδήγησε στην ανάπτυξη σπουδαίου οινεμπορίου και σιτεμπορίου, που βοήθησε και την ανάπτυξη της ναυτιλίας. Η ανάπτυξη της αποικίας ήταν τόσο γρήγορη, ώστε από τον 7ο αιώνα ήδη ίδρυσε άλλες τρεις αποικίες, την Ά κ ρ α, την Κ α σ μ έ ν η και την Κ α μ ά ρ ι ν α. Αργότερα οι Συρακούσιοι επεξέτειναν την επιρροή τους και σε εδάφη έξω από τη Σικελία. Αλλά και η ίδια η πόλη των Συρακουσών επεκτάθηκε σε μεγάλη έκταση και απέκτησε το μεγαλύτερο πληθυσμό στη νήσο. Με τον καιρό οι πέντε συνοικισμοί της, η Ο ρ τ υ γ ί α, η Ν ε ά π ο λ ι ς, η Τ ύ χ η, η Α ρ κ α δ ί ν α και οι Ε π ι π ο λ έ ς ενώθηκαν, σε μια μεγάλη πόλη, που περιβλήθηκε με αμυντικό τείχος μήκους 27 χιλιομέτρων. Τότε οι Συρακούσες έγιναν γνωστές και με το όνομα της Π ε ν τ ά π ο λ η ς.
Με την μητρόπολή της, την Κόρινθο, οι Συρακούσες διατηρούσαν άριστες σχέσεις. Με τις λοιπές μεγάλες πόλεις της μητροπολιτικής Ελλάδας διαπραγματευόταν ως ίσος προς ίσο.
Το πολίτευμα της ήταν στην αρχή ολιγαρχικό. Έτσι οι σχέσεις της ήταν εχθρικές με τον τύραννο Ιπποκράτη της γειτονικής Γ έ λ α ς.
Όταν οπαδοί της δημοκρατικής παράταξης των Συρακουσών κατέφυγαν στην Κασμένη, από όπου ζήτησαν τη βοήθεια του τύραννου Γ έ λ ω ν α, διαδόχου του Ιπποκράτη στη Γέλα, ο φιλόδοξος αλλά και ικανός τύραννος βρήκε την ευκαιρία να πάρει την εξουσία των Συρακουσών, για να αποβεί αργότερα, ως άλλος Φίλιππος, ο θεμελιωτής της ενότητας των Ελλήνων στη Δύση. Ο Γέλων απέκτησε τόση δύναμη, ώστε κατόρθωσε να επιβληθεί στους Φοίνικες της Σικελίας, τους οποίους μάλιστα ανάγκασε να σταματήσουν τις απεχθείς ανθρωποθυσίες (παιδιών). Οι Συρακούσιοι τον τίμησαν ως δεύτερο ιδρυτή της πόλης, θέτοντας τον σε ίση μοίρα με τον οικιστή Αρχία. Μετά το θάνατό του (418 π.Χ.) του ανήγειραν επιβλητικό μαυσωλείο και τοποθέτησαν ανδριάντα του, κατ’ εξαίρεση, μέσα στο ναό της θεάς Ήρας.
Τον τύραννο Γέλωνα διαδέχτηκε ο αδελφός του Ιέρων. Σπουδαίο κατόρθωμα του Γέλωνα υπήρξε η εκστρατεία του στην Ιταλία εναντίον των Τυρρηνών και η νίκη του, κοντά στην Κύμη, το 474 π.Χ. Σε ανάμνηση της νίκης του αυτής ο Ιέρων αφιέρωσε στους Δελφούς χρυσό τρίποδα και άγαλμα Νίκης. Επίσης αφιέρωσε και στο άλλο Πανελλήνιο ιερό, στην Ολυμπία, ένα κράνος Τυρρηνικό, λάφυρο από τη μάχη της Κύμης. Το κράνος αυτό βρέθηκε στην άμμο της όχθης του ποταμού Αλφειού, κοντά στις αρχαιότητες της Ολυμπίας και βρίσκεται σήμερα στο Βρεταννικό Μουσείο. Επάνω του έχει χαραγμένη την επιγραφή: «Ιέρων του Δεινομένους και Συρακούσιοι Διί».
Ο τύραννος Ιέρων ωστόσο δεν διέπρεψε μόνο στους πολεμικούς θριάμβους. Ενδιαφέρθηκε εξίσου κα για τις τέχνες και έζησε ανάμεσα σε διάσημους ποιητές, που φιλοξενούσε στην αυλή του. Ανάμεσα σ’ αυτούς ήταν και ο Α ι σ χ ύ λ ο ς, που ήλθε στις Συρακούσες, για να πρωτοπαρουσιάσει τους Π έ ρ σ ε ς (μήνυμα προς τη Δύση του θριάμβου του Ελληνισμού στην αναμέτρησή του με τους Πέρσες), ο Σ ι μ ω ν ί δ η ς ο Κ ε ί ο ς, ο Συρακούσιος ποιητής Ε π ί χ α ρ μ ο ς, ο Β α κ χ υ λ ί δ η ς και ο Π ί ν δ α ρ ο ς, που σε ωδές του εξύμνησε το μεγαλείο των Συρακουσών και του τυράννου της.
Ο Συρακούσιος ποιητής Ε π ί χ α ρ μ ο ς έζησε το πρώτο μισό του 5ου αιώνα π.χ. Έγραψε δράματα και κωμωδίες πολύ νωρίτερα από τον Αριστοφάνη. Ο Αριστοτέλης λέει για τον Επίχαρμο ότι επηρέασε την εξέλιξη της κωμωδίας ακόμη και στην Αθήνα. Στις Συρακούσες έζησε και ο ποιητής Φ ό ρ μ η ς, που έγραψε και αυτός κωμωδίες και βελτίωσε την τεχνική του Επίχαρμου. Στην τέχνη του Φόρμη αναφέρεται, επίσης, ο Αριστοτέλης. Η ποιητική παράδοση στη Μ. Ελλάδα υπήρξε σημαντική, όπως φανερώνεται και από το έργο των ποιητών Σ τ η σ ι χ ό ρ ο υ στην Ιμέρα και Ι β ύ κ ο υ στο Ρήγιο.
Ο Ξ ε ν ο φ ά ν η ς, ο Π α ρ μ ε ν ί δ η ς και ο Ε μ π ε δ ο κ λ ή ς σε στίχους εξέφρασαν τις φιλοσοφικές τους αντιλήψεις. Αλλά και οι περίφημοι τύραννοι των Συρακουσών, Δ ι ο ν ύ σ ι ο ς, ο Πρεσβύτερος και Δ ι ο ν ύ σ ι ο ς, ο νεότερος, υπήρξαν ποιητές.
Ο πρώτος έγραψε δράματα, ο δεύτερος παιάνες. Στο Συρακούσιο Τ ε ι σ ί α, ξακουστό ρητοροδιδάσκαλο του 5ου αιώνα π.Χ. αποδίδεται η επινόηση της έντεχνης επαγγελίας. Μαθητής του Τ ε ι σ ί α υπήρξε ο περίφημος σοφιστής Γ ο ρ γ ί α ς. Αλλά και ο Τεισίας υπήρξε μαθητής του φημισμένου εξίσου ρητοροδιδάσκαλου και πολιτικού Κ ό ρ α κ α, που είχε διακριθεί τον 5ο αιώνα στις Συρακούσες, ως έξοχος δικανικός ρήτορας. Χαρακτηριστική της ρητορικής δεινότητας των δύο ρητόρων, μαθητού και δάσκαλου ήταν η εξής ιστορία, που διηγούνταν στις Συρακούσες:
«Όταν ο Τεισίας ήταν νεαρός ακόμη, επισκέφθηκε τον Κόρακα και του ζήτησε να του μάθει την τέχνη της ρητορικής. Θα τον πλήρωνε, όμως, του εξήγησε, μόνο αν τον έκανε καλό ρήτορα και κέρδιζε την πρώτη του δίκη στο δικαστήριο. Ο Κόρακας δέχτηκε. Ο Τεισίας έγινε, μετά τετραετή διδασκαλία, εξαίρετος πράγματι ρήτορας, αλλά δεν ανελάμβανε να συνηγορήσει σε δικαστήριο, για να αποφύγει την πληρωμή. Ο Κόρακας αναγκάστηκε να καταγγείλει το μαθητή του στα δικαστήρια. Πολύς κόσμος συγκεντρώθηκε τότε σ’ αυτή τη δίκη, για να παρακολουθήσει τη μονομαχία ανάμεσα σε δάσκαλο και σε μαθητή. Ο Κόρακας εξήγησε στους δικαστές τη συμφωνία, που είχε κάνει με τον Τεισία και τέλειωσε με αυτά τα λόγια: «Και τώρα, ω δικαστές, αποφασίστε. Σας ειδοποιώ όμως, πως μου είναι αδιάφορο τι απόφαση θα βγάλετε. Γιατί είτε τον καταδικάσετε τον Τεισία είτε τον αθωώσετε, εγώ τα λεφτά μου θα τα πάρω»! Οι δικαστές του ζήτησαν να εξηγήσει. Ο Κόρακας συνέχισε:
«Αν το δικαστήριο αποφανθεί, πως οφείλει να με πληρώσει ο μαθητής, σύμφωνα με την απόφασή του, θα με πληρώσει φυσικά. Αν όμως αποφασίσετε, πως δεν υποχρεούται να με πληρώσει, τότε ο μαθητής μου θα έχει κερδίσει την πρώτη του δίκη, οπότε, με βάση τη συμφωνία μας, οφείλει να με πληρώσει».
Οι δικαστές έμειναν έκπληκτοι. Αλλά ανέβηκε τότε στο βήμα ο νεαρός Τεισίας και είπε:
«Και εγώ αδιαφορώ για την απόφαση του δικαστηρίου. Γιατί ό,τι και αν αποφασίσετε, δεν οφείλω καμιά πληρωμή». Στην νέα έκπληξη των δικαστών ο Τεισίας συνέχισε: «Αν το δικαστήριο, δηλαδή, αποφασίσει να μην πληρώσω το δάσκαλο, τότε δεν θα τον πληρώσω φυσικά. Αν όμως αποφασίσετε πως πρέπει να τον πληρώσω, τότε θα έχω χάσει την πρώτη μου δίκη, οπότε, κατά τη συμφωνία μας, δεν του οφείλω πληρωμή»! Οι δικαστές, μη ξέροντας ποιόν να πρωτοθαυμάσουν, το δάσκαλο ή το μαθητή είπαν τότε την παροιμιώδη έκτοτε φράση: «Εκ κακού κόρακος κακόν ωόν».
Οι Συρακούσες απέκτησαν μεγαλύτερη ακόμη φήμη και δύναμη και άσκησαν ισχυρότερη επιρροή στη Δύση, όταν αντιμετώπισαν, στη διάρκεια του Πελοποννησιακού πολέμου, την ισχυρότερη ναυτική δύναμη στη Μεσόγειο, την Αθηναϊκή Συμμαχία και βγήκαν νικητές στην αναμέτρηση, με τη βοήθεια και της Σπάρτης. Αλλά ακόμη μεγαλύτερη ήταν η δύναμή τους στα χρόνια του τυράννου Διονυσίου. Το κράτος των Συρακουσών είχε απλωθεί μέχρι τον Αγκώνα και τον Αδρία στην Ιταλία και στη θάλασσα από την Αδριατική ως το Τυρρηνικό Πέλαγος. Ο τύραννος Διονύσιος, που ανέλαβε με επιτυχία την ηγεσία των Ελλήνων της Μ. Ελλάδας στις συγκρούσεις τους με τους φοίνικες, ενδιαφέρθηκε εξαιρετικά και για τα γράμματα. Στην αυλή του προσκλήθηκε και έζησε ο Πλάτων. Στα χρόνια του Διονυσίου επίσης έζησε στις Συρακούσες ο Συρακούσιος ιστορικός Φ ί λ ι σ τ ο ς, που πολέμησε εναντίον των Αθηναίων στην πολιορκία των Συρακουσών και έγραψε τα «Σικελικά». Την ιστορία δηλαδή της Σικελίας ως τους χρόνους του Διονυσίου, του νεότερου (363 π.Χ.). Ο Κικέρων ονόμασε το Φίλιστο μικρό Θουκυδίδη. Αλλά από το έργο του Συρακούσιου ιστορικού (καθώς και από τη συγγραφή του άλλου ιστορικού της Μ. Ελλάδας, του Ίππη από το Ρήγιο) δεν σώζονται παρά ελάχιστα δυστυχώς αποσπάσματα.
Μετά από 38 χρόνια ένδοξης διακυβέρνησης το Διονύσιο, τον Πρεσβύτερο, διαδέχτηκε ο Διονύσιος, ο νεότερος.
Δεν είχε αυτός όμως τις ικανότητες του πατέρα του, ούτε τον ενδιέφερε η εξουσία, παρά τις συμβουλές του Πλάτωνα. Έτσι περισσότερο κυβερνούσε τότε ο γαμβρός του Δ ί ω ν, μαθητής, επίσης, του Πλάτωνα.
Νέα ακμή γνώρισε και πάλι η πόλη των Συρακουσών υπό τον Τ ι μ ο λ έ ο ν τ α, και τον Α γ α θ ο κ λ ή, που με 60 πλοία έπλευσε στην Αφρική, νίκησε τους Καρχηδόνιους και μάλιστα κυρίευσε τμήμα των παραλίων της σημερινής Τυνησίας. Κτυπώντας ο Αγαθοκλής τον αιώνιο αντίπαλο μέσα στο Αφρικάνικο έδαφος, του κατάφερε καίριο πλήγμα και εξασθένησε τους Καρχηδόνιους της Σικελίας. Μετά τον Αγαθοκλή άρχισε περίοδος παρακμής. Τότε ήταν που οι Συρακούσιοι αναγκάστηκαν να ζητήσουν τη βοήθεια του Πύρρου, που, προσκαλεσμένος από τους Ταραντίνους, βρισκόταν ήδη στην Ιταλία. Ο βασιλιάς της Ηπείρου αποβιβάστηκε στη Σικελία και σε αποφασιστική σύγκρουση νίκησε τους Καρχηδόνιους και τους συμμάχους τους Μαμερτίνους.
Η τελευταία ακμή των Συρακουσών σημειώθηκε στους χρόνους του τύραννου Ι έ ρ ω ν α του Β’, που κράτησε καλές σχέσεις με τους Πτολεμαίους και διατήρησε ειρήνη, η οποία ευνόησε μια νέα άνθηση των γραμμάτων και των τεχνών.
Ήταν η εποχή που έζησε τότε στις Συρακούσες ο ποιητής Θ ε ό κ ρ ι τ ο ς και ο μεγάλος εκπρόσωπος των θετικών επιστημών, ο Α ρ χ ι μ ή δ η ς που γεννήθηκε και έζησε στην πόλη. Τους δύο μεγάλους άνδρες της αρχαιότητας θυμίζουν σήμερα στις Συρακούσες τα ονόματα δύο από τους σημαντικότερους δρόμους της σύγχρονης Ιταλικής πόλης.
Το 212 π.Χ., οι Συρακούσες πολιορκήθηκαν από τους Ρωμαίους υπό τους στρατηγούς Κλαύδιο και Μάρκελλο. Ο πολιορκητικός κλοιός των Ρωμαίων ήταν ασφυκτικός, τόσο από τη ξηρά, όσο κι από τη θάλασσα. Οι Συρακούσιοι υπερασπίστηκαν την πόλη τους αποφασιστικά. Ωστόσο στη διάρκεια των εορτών προς τιμή της θεάς Άρτεμης, οι Ρωμαίοι επωφελήθηκαν της αμέλειας των φρουρών του φρουρίου του Εξαπύλου, για να διεισδύσουν στο ψηλότερο τμήμα της Πεντάπολης, τις «Επιπολές» και να κυριεύσουν έπειτα τις συνοικίες της Τύχης και της Νεάπολης. Η πόλη τιμωρήθηκε, επειδή αντέταξε άμυνα, με ολοκληρωτική καταστροφή. Πολλοί κάτοικοί της σκοτώθηκαν, ανάμεσα σ’ αυτούς και ο Αρχιμήδης. Τα τελευταία λόγια του μεγάλου σοφού ήταν:
«Μη μου τους κύκλους τάραττε». Τα απηύθυνε στο Ρωμαίο οπλίτη, που εισέβαλε στο εργαστήριό του, σύμφωνα με την αρχαία παράδοση.
Η παράδοση αυτή, που τον θέλει τόσο απορροφημένο από την επιστήμη, ώστε να μην έχει αντιληφθεί την εισβολή στο σπίτι του του άξεστου ρωμαίου στρατιώτη, ο οποίος τον σκότωσε την ώρα που ο Αρχιμήδης χάραζε κύκλους στην άμμο αναζητώντας τη λύση κάποιου μαθηματικού προβλήματος, δεν φαίνεται να απέχει από την πραγματικότητα. Γιατί πολύ συνέβαλε ο σοφός στην άμυνα των Συρακουσών με την επιστημονική του εμπειρία. Κι όσο κι αν αποτελεί υπερβολή η παράδοση, πως με αρπάγες που επινόησε, ανύψωνε και συνέθλιβε έπειτα, αφήνοντάς τα να πέσουν πάνω στους βράχους τα ρωμαϊκά πλοία, η άλλη παράδοση πως τα πυρπολούσε συγκεντρώνοντας στην ιστιοφορία τους με κάτοπτρα τις ακτίνες του ήλιου, δεν αφίσταται καθόλου της πραγματικότητας. Τούτο αποδείχτηκε και πειραματικά με επανάληψη της πυρπόλησης, που έγινε, προ δεκαετίας περίπου, στην Ιταλία με κάτοπτρα, που έστελναν από μακριά τις ακτίνες τους σε μοντέλο αρχαίου σκάφους. Μετά την καταστροφή της από τους Ρωμαίους η πόλη παρήκμασε. Όταν την επισκέφτηκε ο Αύγουστος, κατοικιόταν μόνο η Ορτυγία. και μικρό μέρος της Νεάπολης.

Πηγή: Το μοναδικό έργο του Επαμεινώνδα Βρανόπουλου (Δρ. ιστορικού αρχαιολόγου), Οδοιπορικό στη Μεγάλη Ελλάδα, των εκδόσεων Πελασγός, Αθήνα 1999.



 


Επικοινωνία : karipidis@e-istoria.com
 

Η Ηλεκτρονική Ιστορία της Ελλάδος

copyright 2009 e-istoria.com